Cần Thơ: Làm rõ loài và nguồn gốc cây thủy tùng ghép – Bài học về bảo tồn và quản lý nguồn gen quý hiếm
Những ngày gần đây, thông tin xoay quanh việc ông Huỳnh Công Thống (cù lao Tân Lộc, TP. Cần Thơ) đã hơn 20 năm nghiên cứu, ghép và nhân giống thành công cây thủy tùng – một loài thực vật quý hiếm thuộc Nhóm IA trong Sách Đỏ Việt Nam – đã thu hút sự quan tâm lớn của dư luận. Trước sự việc này, các cơ quan chức năng thành phố Cần Thơ đã nhanh chóng vào cuộc để khảo sát, giám định loài và xác định nguồn gốc cây nhằm đảm bảo tính khoa học, pháp lý và phù hợp với định hướng bảo tồn đa dạng sinh học.
Kết quả khảo sát ban đầu tại vườn cây thủy tùng
Theo ông Ngô Chí Điện – Chi cục trưởng Chi cục Phát triển Nông thôn và Kiểm lâm TP. Cần Thơ, qua kiểm tra thực tế tại vườn nhà ông Huỳnh Công Thống, cơ quan chức năng ghi nhận có tổng cộng 17 cá thể cây được gọi là thủy tùng. Trong đó, 1 cây đã trồng được khoảng 19 năm, có đường kính gốc lên tới 161cm, cao khoảng 12m; 16 cây còn lại được trồng khoảng 17 năm, đường kính gốc dao động từ 60–75cm, chiều cao từ 8–10m.
Về hình thái, các cá thể này có nhiều đặc điểm tương đồng với loài thủy tùng (Glyptostrobus pensilis (Staunt.) K. Koch) – loài thực vật rừng quý hiếm nằm trong Sách Đỏ Việt Nam. Tuy nhiên, để đưa ra kết luận chính xác, các cơ quan chuyên môn như Viện Sinh học và đơn vị giám định loài sẽ tiếp tục phối hợp nhằm xác định danh pháp khoa học cũng như nguồn gốc cây mẹ.
Đây là bước bắt buộc nhằm tránh nhầm lẫn giữa các loài có hình thái gần giống nhau, đồng thời đảm bảo tuân thủ chặt chẽ các quy định của pháp luật hiện hành về bảo vệ loài nguy cấp, quý, hiếm.
https://vigen.vn/nguon-goc-cay-dua-sap-o-viet-nam/
Tâm huyết của người dân trong công tác bảo tồn
Ngành chức năng ghi nhận và đánh giá cao sự tâm huyết, bền bỉ của ông Huỳnh Công Thống trong việc nghiên cứu, gìn giữ và nhân giống các loài cây quý hiếm suốt nhiều năm qua. Việc một cá nhân chủ động tìm tòi, học hỏi và áp dụng các phương pháp nhân giống, ghép cây thể hiện tinh thần trách nhiệm với môi trường và phù hợp với chủ trương bảo tồn nguồn gen thực vật của ngành nông nghiệp.
Ở góc độ khoa học và thực tiễn, những nỗ lực như vậy cũng cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của người dân trong bảo tồn đa dạng sinh học, bên cạnh các viện nghiên cứu và cơ quan quản lý nhà nước. Những kiến thức, công nghệ về giống cây, bảo tồn và nhân giống hiện nay cũng đang được chia sẻ ngày càng nhiều trên các nền tảng chuyên ngành như https://vigen.vn/, giúp người làm nông nghiệp và nghiên cứu sinh học tiếp cận thông tin một cách bài bản và cập nhật.
Khía cạnh pháp lý cần được làm rõ
Tuy nhiên, từ góc độ quản lý nhà nước, ông Ngô Chí Điện nhấn mạnh rằng nếu cây được xác định đúng là thủy tùng – loài thực vật rừng nguy cấp, quý, hiếm thuộc Nhóm IA theo Nghị định 06/2019/NĐ-CP và Nghị định 84/2021/NĐ-CP – thì mọi hoạt động khai thác, mua bán, tặng cho vì mục đích thương mại đều bị nghiêm cấm, trừ trường hợp phục vụ nghiên cứu khoa học, bảo tồn hoặc chuyển giao phi thương mại và phải có sự cho phép của cơ quan có thẩm quyền.
Đáng chú ý, dù cây thủy tùng trong vườn nhà ông Thống được nhân giống bằng phương pháp ghép trên gốc cây khác (như cây bụt mọc), thì phần cây ghép vẫn được xác định là cá thể của loài nguy cấp, quý, hiếm. Vì vậy, việc mua bán hay trao đổi thương mại vẫn không được phép theo quy định pháp luật hiện hành.
Hướng đi hài hòa giữa bảo tồn và phát triển
Trong thời gian tới, Chi cục Phát triển Nông thôn và Kiểm lâm TP. Cần Thơ sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị chuyên môn và chính quyền địa phương để làm việc cụ thể với ông Huỳnh Công Thống. Nội dung làm việc tập trung vào việc xác định nguồn gốc cây mẹ, quy trình nhân giống, cũng như hướng dẫn các thủ tục cần thiết nếu ông có nguyện vọng đăng ký cơ sở bảo tồn hoặc chuyển giao phục vụ nghiên cứu khoa học.
Việc này nhằm đảm bảo hài hòa giữa yêu cầu quản lý nhà nước và lợi ích chung của cộng đồng, đồng thời tạo điều kiện để các cá nhân có tâm huyết tham gia bảo tồn nguồn gen quý hiếm một cách hợp pháp, bền vững.
Ý nghĩa của việc nhân giống loài quý hiếm
Dù hiện nay chưa có thống kê đầy đủ về số lượng cây thủy tùng được trồng trong vườn nhà dân, nhưng theo lãnh đạo Chi cục Phát triển Nông thôn và Kiểm lâm TP. Cần Thơ, việc người dân quan tâm trồng và nhân giống loài cây này – nếu thực hiện đúng quy định – có thể mang lại nhiều lợi ích thiết thực như: gia tăng số lượng cá thể ngoài tự nhiên, hình thành các quần thể “dự trữ gene”, giảm áp lực khai thác lên quần thể tự nhiên đang suy giảm.
Bên cạnh đó, hoạt động này còn góp phần phục hồi nguồn gene, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn đa dạng sinh học và tạo tiền đề cho các chương trình nghiên cứu, phục hồi loài trong tương lai. Tương tự như việc lựa chọn giống cây trồng phù hợp để rút ngắn thời gian ra trái, cho hiệu quả kinh tế cao – ví dụ như sự so sánh giữa dừa sáp và dừa thường được phân tích tại https://vigen.vn/cach-cham-vani-do-cay-mo/ – thì trong bảo tồn, việc hiểu rõ đặc tính loài và tuân thủ quy định pháp lý cũng đóng vai trò then chốt.
Khuyến nghị từ cơ quan quản lý
Lãnh đạo Chi cục Phát triển Nông thôn và Kiểm lâm TP. Cần Thơ khuyến nghị, các cá nhân, tổ chức có mong muốn nghiên cứu, nhân giống hoặc bảo tồn loài nguy cấp, quý, hiếm cần chủ động tìm hiểu kỹ về pháp lý. Cụ thể, phải có hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của cây mẹ, đăng ký cơ sở gây trồng hoặc bảo tồn nguồn gene theo quy định, chỉ thực hiện hoạt động vì mục đích nghiên cứu, bảo tồn, không thương mại hóa và tuân thủ đầy đủ các thủ tục xin phép khi vận chuyển, trưng bày hay chuyển giao.
Câu chuyện về cây thủy tùng ghép tại Cần Thơ không chỉ là vấn đề giám định loài, mà còn là lời nhắc nhở quan trọng về trách nhiệm chung trong việc bảo tồn nguồn tài nguyên sinh học quý giá của quốc gia – nơi mà khoa học, pháp luật và tâm huyết của người dân cần song hành để đạt được hiệu quả bền vững lâu dài.
Phú Thọ: Người trồng hoa tất bật vào vụ Tết, kỳ vọng mùa xuân bội thu
1. Không khí sản xuất sôi động trước thềm Tết Nguyên đán
Những ngày cuối năm, khi Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 đang đến gần, khắp các vùng trồng hoa trên địa bàn tỉnh Phú Thọ, không khí lao động trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ những cánh đồng hoa cúc trải dài đến các vườn đào cổ thụ, người nông dân đang bước vào giai đoạn chăm sóc quan trọng nhất của vụ hoa Tết. Ai nấy đều tất bật, khẩn trương nhưng cũng đầy kỳ vọng, bởi đây là vụ sản xuất mang ý nghĩa quyết định đến thu nhập cả năm.
Hoa Tết không chỉ là mặt hàng nông sản có giá trị kinh tế cao mà còn gắn liền với nét văn hóa truyền thống của người Việt mỗi dịp xuân về. Chính vì vậy, từng công đoạn chăm sóc, điều chỉnh sinh trưởng của cây đều được người trồng hoa thực hiện một cách cẩn trọng, tỉ mỉ, với mong muốn đưa ra thị trường những sản phẩm đẹp nhất, góp phần mang mùa xuân rực rỡ đến từng gia đình.
Bạn đọc có thể tham khảo thêm nội dung tiếp theo để có cái nhìn đầy đủ và cụ thể hơn: Cơ sở nuôi cấy mô tế bào thực vật
2. Tất bật chăm sóc hoa cúc tại làng hoa Nhân Vực
Tại thôn Nhân Vực, xã Xuân Lãng, một trong những vùng trồng hoa cúc trọng điểm của tỉnh Phú Thọ, nhịp sản xuất đã bước vào cao điểm. Hơn một tháng nay, ông Nguyễn Thanh Tùng gần như dành trọn thời gian ngoài vườn để chăm sóc hơn 6 sào hoa cúc kim cương. Từ sáng sớm đến chiều muộn, ông cần mẫn tưới nước, bón phân, kiểm tra từng luống hoa nhằm bảo đảm cây sinh trưởng đồng đều và nở hoa đúng dịp Tết.
Để chủ động điều tiết quá trình ra hoa, ông Tùng đã đầu tư hệ thống đèn điện với hàng trăm bóng thắp sáng vào ban đêm. Việc “đánh thức” cây hoa cúc bằng ánh sáng giúp kéo dài thời gian sinh trưởng, tránh hiện tượng hoa nở sớm. Bên cạnh đó, ông thường xuyên theo dõi sát diễn biến thời tiết, kịp thời áp dụng các biện pháp phòng trừ sâu bệnh để bảo đảm chất lượng vườn hoa.
Nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật, đến thời điểm này, toàn bộ diện tích hoa cúc kim cương của gia đình ông Tùng đã được thương lái đặt cọc mua. Theo ông, vụ hoa Tết được xem là mùa thu nhập chính của người trồng hoa, vì vậy dù vất vả nhưng ai cũng cố gắng dồn sức cho giai đoạn cuối. Nếu thời tiết thuận lợi, giữa tháng Chạp hoa sẽ nở rộ và có thể xuất bán. Năm trước, gia đình ông thu lãi gần 40 triệu đồng mỗi sào, và năm nay kỳ vọng mức thu sẽ cao hơn.
3. Kỹ thuật chăm sóc quyết định chất lượng hoa Tết
Cũng tại thôn Nhân Vực, bà Bùi Thị Thúy đang tiến hành phun thuốc phòng trừ sâu bệnh cho hoa cúc. Theo bà, để hoa đạt tiêu chuẩn xuất bán, người trồng phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình chăm sóc, từ bón phân định kỳ 20 ngày một lần đến phòng trừ nấm bệnh đúng thời điểm. Hoa cúc đạt yêu cầu phải có lá xanh, cành thẳng, thân mập, chiều cao từ 80 đến 110cm, cánh hoa dài và đều.
Hiện giá bán buôn hoa cúc tại làng hoa Nhân Vực dao động từ 4.000 đến 4.500 đồng mỗi bông, tùy vào chất lượng và thời điểm. Nếu mùa hoa thuận lợi, người trồng có thể thu lãi lên đến 60% so với chi phí đầu tư. Đây là nguồn thu nhập quan trọng, giúp nhiều hộ dân trang trải chi phí sinh hoạt và tái đầu tư cho những vụ sản xuất tiếp theo.
Toàn thôn Nhân Vực hiện có gần 100 hộ trồng hoa trên tổng diện tích hơn 20 ha. Hộ trồng ít khoảng 1 đến 2 sào, hộ trồng nhiều lên tới 2 đến 3 mẫu mỗi vụ. Thậm chí, một số hộ còn thuê thêm đất ở các thôn lân cận để mở rộng diện tích trồng hoa, đáp ứng nhu cầu thị trường dịp Tết.
4. Hoa cúc – cây trồng chủ lực mang lại sinh kế ổn định
Những năm gần đây, cây hoa cúc được xác định là một trong những cây trồng chủ lực trong sản xuất nông nghiệp tại xã Xuân Lãng nói riêng và tỉnh Phú Thọ nói chung. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao, nghề trồng hoa còn góp phần giải quyết việc làm cho lao động nhàn rỗi, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng hiệu quả và bền vững.
Để nâng cao chất lượng sản phẩm, nhiều hộ dân đã chủ động tìm đến các địa chỉ vườn cây giống uy tín nhằm lựa chọn giống hoa khỏe, khả năng sinh trưởng tốt, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng địa phương. Việc sử dụng giống chất lượng cao ngay từ đầu vụ giúp giảm rủi ro sâu bệnh, tăng tỷ lệ hoa đạt chuẩn và nâng cao hiệu quả kinh tế.
5. Làng đào Nhà Nít kỳ vọng vụ Tết thắng lợi
Không chỉ có hoa cúc, tại làng hoa đào Nhà Nít, xã Hy Cương, không khí sản xuất cũng đang rất khẩn trương. Đây được ví như “thủ phủ” hoa đào của tỉnh Phú Thọ với gần 130 hộ tham gia trồng đào. Những ngày này, dọc các tuyến đường làng, hàng trăm gốc đào thế từ cổ thụ đến bonsai đang được chăm sóc kỹ lưỡng, sẵn sàng chờ ngày bung nở.
Để đào ra hoa đúng dịp Tết, ngay từ cuối tháng 10 âm lịch, các chủ vườn đã bắt đầu tuốt lá và đánh gốc đào lên chậu. Việc xác định đúng thời điểm tuốt lá đóng vai trò then chốt, bởi chỉ cần sớm hay muộn vài ngày, hoa đào có thể nở lệch Tết, ảnh hưởng trực tiếp đến giá bán.
Anh Hoàng Xuân Huy, một hộ trồng đào lâu năm tại làng Nhà Nít, hiện sở hữu gần 200 gốc đào bích, đào phai và đào gốc ghép. Theo anh, sau khi đánh đào lên chậu, việc giữ độ ẩm cho cây là yếu tố quan trọng nhất. Mỗi ngày, vườn đào phải được tưới nước đều đặn hai lần để cây phát triển mầm, nụ và hoa.
Nhờ thời tiết tương đối thuận lợi, đào năm nay phát triển tốt, nhiều cây đã ra nụ đều và bắt đầu bung hoa. Hiện vườn đào của anh Huy đã có nhiều khách đến xem và đặt mua. Nếu giá bán ổn định, sau khi trừ chi phí, gia đình anh dự kiến thu về từ 200 đến 250 triệu đồng trong vụ Tết này.
6. Giữ nghề, nâng tầm giá trị hoa đào truyền thống
Ông Lê Văn Lý, Trưởng làng nghề hoa đào Nhà Nít, cho biết ngoài việc tuốt lá đúng thời điểm, người trồng đào còn phải đầu tư nhiều công sức vào tạo dáng, thế cây. Ngay sau tháng Giêng, các hộ đã thu mua cây đào giống trong vùng về trồng, tiến hành cải tạo đất, bón phân hữu cơ và vô cơ để cây phát triển ổn định, chuẩn bị cho vụ tiếp theo.
Theo ông Lý, thế đào càng phức tạp, đòi hỏi nhiều thời gian và sự công phu thì giá trị kinh tế càng cao. Với điều kiện thời tiết năm nay, người trồng đào tại Nhà Nít kỳ vọng sản lượng và chất lượng đều đạt yêu cầu, giá bán dự kiến tăng từ 17 đến 20% so với năm trước.
7. Kỳ vọng một mùa xuân đủ đầy
Tết đến, xuân về là thời điểm nhu cầu tiêu thụ hoa tươi, cây cảnh tăng mạnh. Với người nông dân trồng hoa ở Phú Thọ, vụ hoa Tết không chỉ là vụ sản xuất lớn nhất trong năm mà còn là niềm hy vọng về một cái Tết ấm no, đủ đầy. Dù còn nhiều lo toan trước biến động thời tiết và thị trường, nhưng bằng kinh nghiệm, sự cần cù và niềm tin vào mùa xuân mới, người trồng hoa Phú Thọ đang từng ngày chăm chút cho những cánh hoa nở rộ đúng dịp, mang sắc xuân lan tỏa khắp mọi miền.
Trong bối cảnh nhu cầu giống cây trồng ngày càng tăng cao, việc tìm kiếm một đơn vị uy tín chuyên cung cấp cây giống chất lượng, nguồn gốc rõ ràng và ứng dụng công nghệ cao đang trở thành mối quan tâm hàng đầu của người làm nông nghiệp trên khắp Việt Nam. Vì vậy, ViGen.vn – Vigen cây giống cấy mô chuyên cung cấp giống cây trồng, giống cây và cây giống Việt Nam ứng dụng công nghệ cao, đặc biệt là cây giống cấy mô, với nguồn cung ổn định từ trại cây giống, trại giống cây trồng đạt chuẩn, phân phối cây giống giá sỉ và bán cây giống qua hệ thống đại lý toàn quốc, giúp khách hàng dễ dàng tìm được địa chỉ mua cây giống uy tín khi cần mua cây giống ở đâu, từ nhà sản xuất cây giống đến nguồn cung cây giống chất lượng cao.